In deze cursus komen enkele hoofdlijnen van de Westerse filosofie na Kant aan bod. Zowel de imposante systeembouw van het Duits idealisme (Fichte, Hegel, Schelling) als de eigenzinnige Schopenhauer, reageren direct op de erfenis van Kant. Daarna domineren reacties op Hegel de ontwikkeling. We behandelen het oorspronkelijke existentiële denken van Kierkegaard en de revolutionaire theorieën van Marx en Engels. De filosofie van Nietzsche laat zich moeilijk in een vakje stoppen; aanvankelijk marginaal, wint deze in de twintigste eeuw aan invloed. Bij Wittgenstein en Heidegger gaan we speciaal in op hun vroege werken, waarmee beiden een geheel eigen stempel hebben gezet op de latere wijsbegeerte.
Het overzicht pretendeert niet volledig te zijn; daarvoor is het materiaal te omvangrijk en te divers. De filosofiegeschiedenis waaiert sinds de vroege negentiende eeuw uit in vele stromingen, die zich nogal eens verwijderen van – of zich zelfs keren tegen – hetgeen traditioneel onder wijsbegeerte wordt verstaan. Vandaar de titel Het avontuurlijke denken. Als grenspunten zijn de baanbrekende publicaties van Fichte, Versuch einer Kritik aller Offenbarung (1792) en Heidegger, Sein und Zeit (1927) gekozen.
Deze cursus is de vierde (en laatste) aflevering van de Leergang 'Geschiedenis van de Westerse wijsbegeerte.' U hoeft de vorige cursus niet te hebben gevolgd.
Docenten: Dhr. Prof.dr. P.M.L. Steenbakkers is werkzaam bij het Departement Wijsbegeerte van de Faculteit Geesteswetenschappen van de Universiteit Utrecht en de Erasmus Universiteit in Rotterdam Dhr. Prof.dr. P. Ziche en Dhr. Dr. E.-O. Onnasch zijn beiden eveneens werkzaam bij het Departement Wijsbegeerte van de Faculteit Geesteswetenschappen van de Universiteit Utrecht.
Studiemateriaal: Wordt tijdens de eerste bijeenkomst van de cursus bekendgemaakt
Geen bijeenkomsten op 20 en 27 december 2011
Tijd: dinsdag 13:15 - 15:00 uur van 15 november t/m 24 januari 2012
Plaats: Achter de Dom, Zaal 002,3512 JP, Utrecht.
Docenten:
- prof.dr. P.M.L. Steenbakkers
- prof.dr.P. Ziche
- Dr E.-O Onnasch
- Dr C.Ierna
• Enige nuttige links (naar aanleiding van het college van 29 november):
http://plato.stanford.edu/ (grote en groeiende Engelstalige filosofosche encyclopedie, online; goed als uitgangspunt voor verder zoeken)
http://www.marxists.org/reference/archive/feuerbach/index.htm (een Feuerbach-pagina van Marxists.org)
http://www.ludwig-Feuerbach.de/ (site van de Ludwig-Feuerbach-Gesellschaft, met veel materiaal)
www.zeno.org/Bibliothek (zeer rijke collectie digitale teksten in het Duits, daaronder ook veel filosofie)
http://www.marxists.org/nederlands/index.htm (Nederandstalige afdeling van een internationale en internationalistische weborganisatie, trotskistisch van oriëntatie, vrij royaal in presentatie van marxistische en enigszins verwante teksten)
• Op het college van 3 januari is een lied van Nietzsche ten gehore gebracht: "Gebet an das Leben", op een tekst van Lou Salomé. Hierbij, op verzoek van enige aanwezigen, de link naar de website met informatie over de CD waar dit lied op staat, en het bijbehorende boek The Art of Nietzsche - Nietzsche als kunstenaar :
http://transmusings.org/home/boek_en_CD_The_Art_of_Nietzsche.html
• Opmerking over de handout voor het college over Wittgenstein van 10 januari: er zijn twee versies beschikbaar. Inhoudelijk zijn ze geheel gelijk, maar bestand 7a is uitgevoerd met 3 slides per pagina (totaal 6 pagina's, met ruimte voor aantekeningen, slides klein afgedrukt) en 7b is uitgevoerd met 2 slides per pagina (totaal 8 pagina's, geen regels voor aantekeningen, slides groter en dus beter leesbaar afgedrukt).